انتخاب یک برنامه نویس یا تیم مناسب برای طراحی سایت اختصاصی یکی از مهم‌ترین تصمیم‌هایی است که پیش از شروع پروژه باید بگیرید. یک انتخاب اشتباه می‌تواند فقط به یک سایت ضعیف منجر نشود؛ بلکه ممکن است در ادامه، توسعه پروژه، رفع خطاها، امنیت، عملکرد و حتی امکان تغییر تیم را نیز دشوار کند.
به همین دلیل، انتخاب مجری پروژه نباید فقط بر اساس قیمت پیشنهادی یا ظاهر چند نمونه‌کار انجام شود. قبل از شروع همکاری باید بدانید چه چیزی قرار است تحویل بگیرید، کد پروژه در اختیار چه کسی خواهد بود، ساختار فنی چگونه طراحی می‌شود و پس از انتشار سایت چه خدماتی دریافت خواهید کرد.
در ادامه، ۱۲ معیار مهم را بررسی می‌کنیم که می‌توانند برای انتخاب یک برنامه نویس یا تیم توسعه وب مناسب به شما کمک کنند.
۱. نمونه‌کار واقعی را بررسی کنید
اولین قدم، بررسی نمونه‌کارهای واقعی مجری پروژه است. فقط به تصاویر یا اسکرین‌شات‌هایی که در سایت یا شبکه‌های اجتماعی نمایش داده می‌شوند اکتفا نکنید و در صورت امکان، خود سایت‌های اجراشده را بررسی کنید.
نمونه‌کار واقعی باید به شما کمک کند بفهمید تیم یا برنامه نویس در عمل چه نوع پروژه‌هایی را اجرا کرده و آیا تجربه آن‌ها به نیاز پروژه شما نزدیک است یا خیر.
اگر پروژه شما یک سیستم اختصاصی است، بهتر است نمونه‌کارهایی را بررسی کنید که در آن‌ها توسعه اختصاصی، منطق کسب‌وکار یا امکانات فنی قابل‌توجه وجود داشته باشد؛ نه اینکه صرفاً ظاهر چند سایت را با یکدیگر مقایسه کنید.
۲. تکنولوژی مورد استفاده را بپرسید
قبل از شروع پروژه باید بدانید سایت با چه زبان، Framework یا ابزارهایی توسعه داده خواهد شد. استفاده از تکنولوژی مناسب به نیاز پروژه، معماری سیستم و برنامه توسعه آینده آن بستگی دارد.
صرفاً شنیدن نام یک تکنولوژی معروف به معنی مناسب‌بودن آن برای پروژه شما نیست. مهم این است که برنامه نویس بتواند توضیح دهد چرا یک تکنولوژی مشخص برای پروژه انتخاب شده و چه نقشی در ساختار نهایی سیستم خواهد داشت.
۳. درباره معماری پروژه سؤال کنید
معماری پروژه یکی از موضوعاتی است که معمولاً کارفرما در ابتدای پروژه کمتر به آن توجه می‌کند، اما می‌تواند تأثیر زیادی بر آینده سیستم داشته باشد.
پیش از شروع توسعه باید مشخص باشد بخش‌های مختلف سیستم چگونه با یکدیگر ارتباط خواهند داشت، ساختار Back-end و Database چگونه در نظر گرفته شده و پروژه با چه رویکردی توسعه داده می‌شود.
هدف از این بررسی، ورود کارفرما به جزئیات غیرضروری برنامه‌نویسی نیست؛ بلکه باید مطمئن شوید مجری پروژه برای ساختار فنی سیستم برنامه مشخصی دارد.
۴. مالکیت Source Code را مشخص کنید
یکی از مهم‌ترین مواردی که باید پیش از قرارداد مشخص شود، مالکیت Source Code است. باید بدانید کد پروژه پس از پایان همکاری در اختیار چه کسی خواهد بود و آیا امکان دسترسی و استفاده از آن را خواهید داشت یا خیر.
این موضوع را به بعد از پایان پروژه موکول نکنید. مالکیت و نحوه دسترسی به کد باید از ابتدا به‌صورت شفاف در توافق میان طرفین مشخص شود.
۵. درباره Repository و دسترسی به آن سؤال کنید
باید مشخص باشد پروژه در چه Repositoryای نگهداری می‌شود و چه کسی به آن دسترسی دارد. دسترسی مناسب به Repository باعث می‌شود وضعیت کد پروژه و امکان ادامه توسعه آن در آینده شفاف‌تر باشد.
اگر در آینده تصمیم بگیرید تیم توسعه را تغییر دهید یا پروژه را به برنامه نویس دیگری بسپارید، دسترسی به کد و ساختار Repository می‌تواند اهمیت زیادی داشته باشد.
۶. مستندات پروژه را جدی بگیرید
یک پروژه اختصاصی فقط مجموعه‌ای از فایل‌های کد نیست. بخش‌هایی مانند ساختار پروژه، نحوه راه‌اندازی، APIها، تنظیمات و فرآیندهای مهم سیستم می‌توانند به مستندات نیاز داشته باشند.
وجود مستندات مناسب باعث می‌شود ادامه کار برای اعضای جدید تیم ساده‌تر شود و وابستگی پروژه به یک فرد مشخص کاهش پیدا کند.
۷. امنیت را قبل از شروع پروژه بررسی کنید
امنیت نباید موضوعی باشد که بعد از انتشار سایت به آن فکر کنید. پیش از شروع همکاری باید بدانید برنامه نویس یا تیم توسعه چه رویکردی برای امنیت سیستم، احراز هویت، سطح دسترسی‌ها و حفاظت از اطلاعات در نظر گرفته است.
سطح امنیت موردنیاز هر پروژه به نوع اطلاعات و فرآیندهای آن بستگی دارد، اما در هر صورت باید مشخص باشد امنیت بخشی از فرآیند توسعه است، نه یک مرحله فرعی و اختیاری در پایان پروژه.
۸. درباره Backup سؤال کنید
پروژه‌های وب به اطلاعات و فایل‌هایی وابسته هستند که از دست‌رفتن آن‌ها می‌تواند مشکل‌ساز باشد. به همین دلیل باید مشخص شود Backup چگونه مدیریت خواهد شد و مسئولیت تهیه و نگهداری نسخه‌های پشتیبان بر عهده چه کسی است.
همچنین بهتر است از ابتدا مشخص باشد در صورت بروز مشکل، چه فرآیندی برای بازگردانی اطلاعات و نسخه قبلی سیستم وجود خواهد داشت.
۹. فرآیند تست را بررسی کنید
پیش از تحویل نهایی، سایت باید تست شود. این تست می‌تواند بخش‌های مختلف سیستم، فرم‌ها، فرآیندهای اصلی، تعامل میان اجزا و خطاهای احتمالی را شامل شود.
از برنامه نویس بپرسید تست پروژه چگونه انجام می‌شود و آیا پیش از انتشار نهایی، فرآیند مشخصی برای شناسایی و رفع خطاها وجود دارد یا خیر.
وجود فرآیند تست اهمیت بیشتری پیدا می‌کند زمانی که پروژه اختصاصی باشد و امکانات و فرآیندهای متعددی در آن پیاده‌سازی شده باشد.
۱۰. SEO را از ابتدا در نظر بگیرید
اگر قرار است سایت از طریق موتورهای جست‌وجو نیز بازدید جذب کند، SEO نباید کاملاً به بعد از پایان برنامه‌نویسی موکول شود. ساختار فنی سایت و نحوه پیاده‌سازی برخی بخش‌ها می‌تواند روی قابلیت بهینه‌سازی آن اثر بگذارد.
بنابراین پیش از شروع پروژه مشخص کنید نیازهای مربوط به SEO در فرآیند طراحی و توسعه چگونه در نظر گرفته می‌شوند و چه بخش‌هایی از سئو تکنیکال در Scope پروژه قرار دارند.
۱۱. Performance را بررسی کنید
Performance یا عملکرد سایت نیز باید بخشی از ارزیابی پروژه باشد. یک سایت اختصاصی فقط نباید از نظر امکانات کامل باشد؛ نحوه پیاده‌سازی بخش‌های مختلف می‌تواند روی سرعت و عملکرد سیستم نیز اثر بگذارد.
پیش از شروع پروژه درباره رویکرد تیم برای Performance، ساختار Front-end، نحوه دریافت داده‌ها و بهینه‌سازی بخش‌های مختلف سیستم سؤال کنید.
۱۲. پشتیبانی و امکان توسعه آینده را مشخص کنید
پروژه با انتشار سایت لزوماً تمام نمی‌شود. ممکن است بعداً به قابلیت‌های جدید، تغییرات فنی یا توسعه بخش‌های مختلف سیستم نیاز داشته باشید.
به همین دلیل، پیش از قرارداد باید مشخص شود پشتیبانی شامل چه مواردی است و توسعه امکانات جدید چگونه انجام خواهد شد.
همچنین باید بررسی کنید آیا معماری پروژه به شکلی طراحی می‌شود که امکان توسعه در آینده وجود داشته باشد یا خیر. یک سیستم اختصاصی باید تا حد امکان برای نیازهای آینده نیز قابل توسعه باشد.
۱۰ سؤال که قبل از شروع پروژه از برنامه نویس بپرسید
اگر قرار است طراحی و برنامه نویسی سایت خود را به یک فرد یا تیم بسپارید، قبل از شروع همکاری این سؤال‌ها را مطرح کنید:
- ۱. برای این پروژه از چه تکنولوژی‌ها و Frameworkهایی استفاده می‌کنید و دلیل انتخاب آن‌ها چیست؟
- ۲. معماری پروژه چگونه طراحی خواهد شد و بخش‌های مختلف سیستم چگونه با یکدیگر ارتباط دارند؟
- ۳. مالکیت Source Code پس از تحویل پروژه با چه کسی خواهد بود؟
- ۴. آیا به Repository پروژه دسترسی خواهم داشت و این دسترسی چگونه مدیریت می‌شود؟
- ۵. چه مستنداتی در پایان پروژه تحویل داده می‌شود؟
- ۶. امنیت، Backup و مدیریت دسترسی‌ها در پروژه چگونه پیاده‌سازی می‌شوند؟
- ۷. فرآیند تست پروژه پیش از انتشار چگونه انجام خواهد شد؟
- ۸. نیازهای SEO و Performance چگونه در فرآیند طراحی و توسعه در نظر گرفته می‌شوند؟
- ۹. پس از انتشار سایت، پشتیبانی و رفع خطاها چگونه انجام خواهد شد؟
- ۱۰. اگر در آینده امکانات جدیدی بخواهیم، آیا ساختار فعلی پروژه امکان توسعه آن‌ها را خواهد داشت؟
قیمت را تنها معیار انتخاب برنامه نویس قرار ندهید
قیمت یکی از عوامل مهم در انتخاب مجری پروژه است، اما نباید تنها معیار تصمیم‌گیری باشد. پایین‌تر بودن قیمت اولیه لزوماً به معنی هزینه کمتر در بلندمدت نیست.
اگر پروژه بدون معماری مناسب، مستندات کافی، توجه به امنیت یا امکان توسعه آینده اجرا شود، ممکن است در ادامه برای رفع مشکلات یا تغییر ساختار سیستم هزینه و زمان بیشتری نیاز داشته باشد.
در مقابل، قیمت بالاتر نیز به‌تنهایی تضمین‌کننده کیفیت نیست. مهم این است که بدانید در مقابل مبلغ پرداختی، چه Scopeای، با چه ساختار فنی و چه سطحی از خدمات دریافت می‌کنید.
چک‌لیست انتخاب برنامه نویس یا تیم طراحی سایت
پیش از شروع همکاری، این موارد را بررسی کنید:
- نمونه‌کارهای واقعی و مرتبط با پروژه بررسی شده‌اند.
- تکنولوژی و Frameworkهای مورد استفاده مشخص هستند.
- معماری پروژه پیش از توسعه مشخص شده است.
- مالکیت Source Code شفاف است.
- نحوه دسترسی به Repository مشخص است.
- مستندات پروژه در Scope قرار دارد.
- مسائل مربوط به امنیت و Backup مشخص شده‌اند.
- فرآیند تست پروژه مشخص است.
- نیازهای SEO و Performance بررسی شده‌اند.
- پشتیبانی پس از انتشار مشخص شده است.
- امکان توسعه پروژه در آینده در نظر گرفته شده است.
جمع‌بندی
انتخاب برنامه نویس یا تیم مناسب برای طراحی سایت اختصاصی تصمیمی است که نباید فقط بر اساس قیمت، ظاهر سایت یا چند نمونه‌کار انجام شود. کیفیت واقعی یک پروژه را باید از جنبه‌های فنی و اجرایی مختلف بررسی کرد.
نمونه‌کار واقعی، تکنولوژی، معماری پروژه، مالکیت Source Code، Repository، مستندات، امنیت، Backup، تست، SEO، Performance، پشتیبانی و امکان توسعه آینده، همگی بخشی از این ارزیابی هستند.
اگر پیش از شروع پروژه درباره این موارد سؤال کنید و پاسخ‌ها را به‌صورت شفاف در Scope و توافق همکاری مشخص کنید، احتمال بروز بسیاری از اختلاف‌ها و ابهام‌های بعدی کمتر خواهد شد.
در نهایت، هدف از انتخاب یک مجری مناسب فقط تحویل یک سایت در زمان مشخص نیست؛ بلکه باید تیم یا برنامه نویسی را انتخاب کنید که بتواند یک سیستم قابل‌اعتماد، قابل‌نگهداری و قابل‌توسعه ایجاد کند.
دیدگاه خود را بنویسید
نشانی ایمیل شما منتشر نمی‌شود.
